موضوع علم اصول
25 بازدید
تاریخ ارائه : 10/9/2014 1:30:00 PM
موضوع: فقه و اصول

موضوع علم اصول:

موضوع در علم اصول، " الحجة فی الفقه " است، به این معنی که در "علم اصول" از یک مجموعه قواعدی بحث می شود، که نتیجه آن، به عنوان " ابزار استدلال "  در دست " فقیه " قرار می گیرد، و از آن در " علم فقه " برای استدلال بر " احکام شرعیه " استفاده می کند،

مثال:

در "علم اصول" ثابت می شود که، " صیغه ی امر" اگر از طرف خدای حکیم و یا هر کسی که اطاعتش واجب است، صادر شود، به حکم"عقل" دلالت بر وجوب می کند، و این به صورت یک " قاعده و کبرای قیاس "  به عنوان " ابزار استدلال " در دست ، شخص فقیه ،  قرار می گیرد و از طرف دیگر از "کتاب وسنت" موارد و مصادیق " امر " به دست می آید، و در " صغرای قیاس " قرار می گیرد، و از این راه، می توانیم، به حکم شرعی برسیم،

مثال:

ـ در "قرآن مجید" آمده است :

"أقم الصلاة لدلوک الشمس إلی غسق اللیل" و

"أقم الصلاة لذکری"

و "إنّ الذین یقیمون الصلاة ..."

و آیات دیگری که "خداوند متعالی" در آنها امر به نماز نموده است، از این مصادیق " امر " و آن " قاعده " که در "علم اصول" به دست آمد، یک قیاس منطقی در قالب شکل اول به دست می آید، و بر حکم شرعی استدلال می شود، این گونه می گوئیم:

امر شارع به نماز تعلق گرفته است

هر چیزی که امر به آن تعلق گیر واجب است

پس نماز واجب است.

از این راه ما می توانیم،به وسیله "علم اصول" و "کتاب و سنت" تمام احکام فقهیه را استنباط کنیم، بنا بر این " نقش بی بدیل " " علم اصول " و شناخت کامل از " کتاب و سنت " در استنباط احکام شرعیه، روشن می شود، و هرچه، مجتهد، در این علم شریف قوی تر باشد، و با " کتاب و سنت " انس بیشتری داشته باشد، از اجتهاد قوی تری برخور دار است، و بهتر می تواند، احکام شرعیه را استنباط، نماید.